Đào tạo Tin học trực tuyến

Khái niệm về Multimedia, giáo án điện tử, bài giảng điện tử và bài giảng e-Learning


Trong nội dung này, chúng ta cùng tìm hiểu chính xác một số thuật ngữ cơ bản được sử dụng khá phổ biến trong giai đoạn hiện nay. Cụ thể là khái niệm về Multimedia, giáo án điện tử, bài giảng điện tử và bài giảng e-Learning. Ở đây, tôi sẽ phân tích sâu hơn về bài giảng e-Learning.

1. Khái niệm Multimedia

Multimedia được hiểu là đa phương tiện, đa môi trường, đa truyền thông. Trong môi trường này, thông tin được biểu diễn dưới nhiều dạng khác nhau như văn bản (text), đồ hoạ (graphics), hoạt ảnh (animation), phim video (video clip)…

2. Khái niệm giáo án điện tử

Giáo án điện tử là bản thiết kế cụ thể  toàn bộ kế hoạch hoạt động dạy học của giáo viên trên giờ lên lớp, toàn bộ kế hoạch đó được Multimedia hoá một cách chi tiết, có cấu trúc chặt chẽ và logic được quy định bởi cấu trúc của bài học. Giáo án điện tử là một sản phẩm của hoạt động thiết kế bài dạy được thể hiện bằng vật chất trước khi bài dạy được tiến hành. Giáo án điện tử chính là bản thiết kế của bài giảng điện tử, chính vì vậy xây dựng giáo án điện tử hay thiết kế bài giảng điện tử là hai cách gọi khác nhau cho một hoạt động cụ thể để có được bài giảng điện tử.

3. Khái niệm bài giảng điện tử

Bài giảng điện tử là một hình thức tổ chức bài lên lớp mà ở đó toàn bộ kế hoạch hoạt động dạy và học (của thầy và trò) được chương trình hoá (nhờ một phần mềm hay nhiều phần mềm tích hợp) do giáo viên điều khiển thông qua môi trường Multimedia do hệ thống máy vi tính tạo ra.

Đặc trưng của bài giảng điện tử là toàn bộ kiến thức của bài học được số hóa (được lưu trữ vào máy tính) dưới nhiều dạng dữ liệu khác nhau. Đồng thời kịch bản của quá trình dạy học (trình tự logic và phương pháp truyền thụ kiến thức) cũng được cài đặt vào quá trình trình diễn trong môi trường Multimedia thông qua phần mềm. Nhờ đó mà kiến thức truyền tải tới học sinh theo các kênh và các kiến thức khác nhau.
Như vậy cùng với máy tính, bài giảng điện tử thực sự là một công cụ hỗ trợ đắc lực trên nhiều phương diện do hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh.

4. Khái niệm bài giảng e-Learning

Đào tạo trực truyến trong thời kỳ Cách mạng công nghiệp 4.0 đang trở thành một xu thế đào tạo mới, học tập trực tuyến (e-Learning) mang nhiều ưu điểm vượt trội trong đào tạo đã làm thay đổi mạnh mẽ quá trình tự học do khả năng cá nhân hóa cũng như đáp ứng hiệu quả các hoạt động học tập của người học. e-Learning (Electronic Learning) là phương thức dạy học dựa trên công nghệ thông tin và truyền thông. Với e-Learning, việc học là linh hoạt mở, người học có thể học bất cứ lúc nào, bất cứ ở đâu, với bất cứ ai, học những vấn đề bản thân quan tâm, phù hợp với năng lực và sở thích, phù hợp với yêu cầu công việc… mà chỉ cần có phương tiện là máy tính và mạng Internet. Với xu thế như giai đoạn hiện nay, người học có thể học qua các thiết bị đang sử dụng phổ biến là Tivi, Tablets và Smart Phone được kết nối với Internet.

Bài giảng e-Learning là sản phẩm được tạo ra từ các công cụ tạo bài giảng (authoring tools), có khả năng tích hợp đa phương tiện (multimedia) gồm phim (video), hình ảnh, đồ họa, hoạt hình, âm thanh, ..., và tuân thủ một trong các chuẩn SCROM, AICC,.. và chuẩn mới nhất hiện nay là chuẩn HTML5.

Bài giảng e-Learning khác hoàn toàn với các khái niệm: giáo án điện tử, bài trình chiếu hoặc bài giảng điện tử (powerpoint) thường gọi.

Bài giảng e-Learning có thể dùng để học ngoại tuyến (off-line) hoặc trực tuyến (online) và có khả năng tương tác với người học, giúp người học có thể tự học mà không cần đến thầy dạy trực tiếp, không cần đến trường - lớp.

Mô hình e-Learning đang được áp dụng khá phổ biến trong giai đoạn hiện nay

Sơ đồ trên là một mô hình e-Learing đang được áp dụng khá phổ biến trong giai đoạn hiện nay. Trong đó:

- Nội dung: Các nội dung đào tạo, bài giảng được thể hiện dưới dạng các phương tiện truyền thông điện tử, đa phương tiện. Chẳng hạn, các bài giảng được tạo ra bởi các phần mềm như Reload, eXe, iSpring Sute, Adobe Presenter,… 

- Phân phối: Việc phân phối các nội dung đào tạo được thực hiện thông qua các phương tiện điện tử. Có thể những tài liệu được gửi cho học sinh bằng e-mail, học sinh học trên website, học qua đĩa CD - Rom multimedia… 

- Quản lý: Quá trình quản lý đào tạo được thực hiện hoàn toàn nhờ phương tiện truyền thông điện tử. Chẳng hạn như việc đăng ký học qua mạng, bằng bản tin nhắn SMS, việc theo dõi tiến độ học tập (điểm danh) được thực hiện qua mạng Internet... 

- Hợp tác: Sự hợp tác, trao đổi của người học trong quá trình học tập cũng được thông qua phương tiện truyền thông điện tử. Ví dụ như việc trao đổi thảo luận thông qua chat, Forum trên mạng, mạng xã hội,… 
Một số hình thức đào tạo e-Learning được áp dụng khá phổ biến trong giai đoạn hiện nay là:

1) Đào tạo dựa trên công nghệ (TBT - Technology-Based Training) là hình thức đào tạo có sự áp dụng công nghệ, đặc biệt là dựa trên công nghệ thông tin.

2) Đào tạo dựa trên máy tính (CBT - Computer-Based Training). Hiểu theo nghĩa rộng, thuật ngữ này nói đến bất kỳ một hình thức đào tạo nào có sử dụng máy tính. Nhưng thông thường thuật ngữ này được hiểu theo nghĩa hẹp để nói đến các ứng dụng (phần mềm) đào tạo trên các đĩa CD-ROM hoặc cài trên các máy tính độc lập, không nối mạng, không có giao tiếp với thế giới bên ngoài. Thuật ngữ này được hiểu đồng nhất với thuật ngữ CD-ROM Based Training.

3) Đào tạo dựa trên web (WBT - Web-Based Training): Là hình thức đào tạo sử dụng công nghệ web. Nội dung học, các thông tin quản lý khoá học, thông tin về người học được lưu trữ trên máy chủ và người dùng có thể dễ dàng truy nhập thông qua trình duyệt Web. Người học có thể giao tiếp với nhau và với giáo viên, sử dụng các chức năng trao đổi trực tiếp, diễn đàn, e-mail... thậm chí có thể nghe được giọng nói và nhìn thấy hình ảnh của người giao tiếp với mình.

4) Đào tạo trực tuyến (Online Learning/Training): là hình thức đào tạo có sử dụng kết nối mạng để thực hiện việc học: lấy tài liệu học, giao tiếp giữa người học với nhau và với giáo viên...

5) Đào tạo từ xa (Distance Learning): Thuật ngữ này nói đến hình thức đào tạo trong đó người dạy và người học không ở cùng một chỗ, thậm chí không cùng một thời điểm. Ví dụ như việc đào tạo sử dụng công nghệ hội thảo cầu truyền hình hoặc công nghệ web.

Qua những phân tích trên, chúng ta có thể thấy được những lợi ích cơ bản mà e-Learning mang lại. Cụ thể là:

- Các hiện tượng tác động vào giác quan như phim, ảnh, âm thanh,… đến người học thì cảm giác của học sẽ được hình thành.

- Đảm bảo một người thiết kế có thể cho nhiều người sử dụng.

- Cung cấp cho người học tốc độ tiếp cận tri thức nhanh hơn với giá thành rẻ hơn, công bằng với mọi người học.

- Lấy người học là trung tâm.

- Mang lại lợi ích thực tế, đào tạo hiệu quả

- … 

Qua việc nghiên cứu về hình thức đào tạo trên, dù là chúng ta sử dụng bài giảng điện tử hay bài giảng e-Learing. Công việc thiết kế là một nội dung giữ vai trò hết sức quan trọng, vì với những thiết kế tốt tạo ra cho học sinh sự hứng thú nhất định. Đặc biệt, nó thể hiện chính xác kế hoạch dạy-học và những chuẩn mực trong việc lấy học sinh làm trung tâm.


Bình luận

Đăng ký là thành viên để tham gia bình luận